اين‌گونه استعمالات در علم عروض و صناعات شعرى با تفصيل مورد بحث واقع شده است كه از آن جمله مبحث شيرين تشبيه است . كرارا در اشعار عرفا و شعرا مشاهده مىشود كه براى بيان مقصود و ستايش معبود از واژه‌ها و الفاظ متداول در غير معانى حقيقى استفاده مىشود . براى مثال حافظ مىگويد : « ما هم اين هفته برون رفت و به چشمم سالى است » ناگفته پيداست كه در اينجا مراد و مقصود شاعر ماه حقيقى موجود در آسمان نيست ، بلكه شاعر با استخدام لفظ ماه و استعمال مجازى آن و به كار بردن صنعت تشبيه معشوقش را ستايش مىكند ، ولى بعلّت وجود علاقهء مشابهت از حيث زيبايى بين ماه و معشوق كلمه ماه را در غير موضوع له حقيقى آن و براى بيان مقصود ديگرى مورد استعمال قرار مىدهد . اين نكته مكررا در اشعار حافظ ملاحظه مىشود كه مرادش از كلمات و الفاظ ، معانى حقيقى آنها نبوده بلكه با بكارگيرى اين كلمات و الفاظ در معانى مجازى ، ظريف‌ترين و شيواترين مضامين عرفانى و لاهوتى را به منصه ظهور مىآورد . در مورد علل استعمال الفاظ در معانى مجازى و كنايى و استعارى اظهارنظرهاى گوناگونى صورت گرفته است . گروهى وجود اختناق و استبداد را علل اين نوع اقدام ذكر مىكنند و توضيح مىدهند ؛ در مقاطعى از تاريخ به علّت سلطهء طاغوتى حكام ، افراد منوّر الفكر براى بيان دردهاى اجتماعى و ايجاد رابطه با معبود الهى خود ناچار بودند منظور خود را در قالبهايى بيان كنند كه مورد مؤاخذه و تعقيب قرار نگيرند ، و اهل فن هم به منظور و مقصود شاعر و نويسنده پى ببرد . گروه ديگر با ردّ اين عقيده مىگويند شعرا و نويسندگان